Hozirgi oʼzbek tilida lison, nutq,meyor munosabati — slayd (20 sahifa)

Hozirgi oʼzbek tilida lison, nutq,meyor munosabati Mapush 1. Til normasining shakllanishi va rivojlanishi 2. Zamonaviy oʻzbek tilida til, nutq va norma oʻrtasidagi bogʻliqlik 3. Nutqning til normasiga mosligi va ogʻishlari Reja: Til, nutq va norma oʻrtasidagi oʻzaro taʼsir Zamonaviy oʻzbek adabiy tili normasining shakllanishiga 1920-yillardagi lotin alifbosiga oʻtish va keyingi kirill yozuviga oʻtish kabi siyosiy-ijtimoiy omillar ham ta’sir koʻrsatgan. Oʻzbek tilining 3 ta asosiy lahjasida

(qipchoq, oʻgʻuz, tojik-fors) nutq normasi farq qiladi, bu esa standart tilning shakllanishiga 20 dan ortiq yil davom etgan jarayon sifatida ta’sir koʻrsatgan. Tilning ijtimoiy-madaniy roli Sovet davri ta’siri natijasida Oʻzbek tilida adabiy til normasi 20-asrning ikkinchi yarmida shakllandi, bu jarayon ijtimoiy-siyosiy omillar bilan bogʻliq boʻlgan. Oʻzbek tilining 20 dan ortiq lahjalari mavjudligi uning ijtimoiy-madaniy xilma-xilligini va mintaqaviy oʻziga xosliklarini aks ettiradi, bu esa til normasini

belgilashda murakkablik tugʻdiradi. Tilning funksiyalari va ularning norma bilan bogʻliqligi Oʻzbek tilining 3 ta asosiy funksiyasi – kommunikativ, kognitiv va estetik funksiyalar boʻlib, ularning barchasi adabiy til normasiga mos kelishi kerak. Norma bu funksiyalarning samarali amalga oshishini ta'minlaydi. Soʻz boyligi va grammatik tuzilmalarning 80% dan ortigʻi adabiy til normasiga mos keladi, qolgan qismi esa lahja va shevalarga mansub boʻlib, ularning ishlatilishi norma chegaralarini belgilaydi.

Davomi to'liq faylda (20 sahifa).