Sotsiologik tadqiqot markazlarida ma'lumotlarni intellektual tahlil qilish (Data Mining)

MA'LUMOTLAR BAZASI · OLIY TA'LIM. Sotsiologik tadqiqot markazlari misolida: mohiyati, bosqichlari, usullari va ko'rsatkichlari. Reja. Ma'lumotlarni intellektual tahlil qilish: mohiyati. Sotsiologik tadqiqot markazlari: soha tavsifi. Maqsad va vazifalar. Amalga oshirish bosqichlari. Usul va vositalar. Xatarlar va muammolar. Samaradorlik ko'rsatkichlari. Tavsiyalar, xulosa va test. Ma'lumotlarni intellektual tahlil qilish. Katta hajmdagi ma'lumotdan avtomatik usullar yordamida oldindan noma'lum, ammo foydali qonuniyat, bog'liqlik va guruhlarni topish, ularni qaror qabul

qilishda ishlatish jarayoni. Ma'lumotlarni intellektual tahlil qilish: mazmuni. Katta ma'lumotda inson ko'zi ilg'ay olmaydigan qonuniyat yashirin bo'ladi: qaysi mijoz qaysi mahsulotni birga oladi, qanday amallar shubhali. Intellektual tahlil bunday qonuniyatni avtomatik usullar bilan qidiradi. Tahlil aniq savoldan boshlanadi, ma'lumot tayyorlanadi va vazifaga mos usul tanlanadi: tasniflash, guruhlash, bog'liqlik qoidalari yoki anomaliya qidirish. Natijada ma'lumotdan model hosil bo'lib, uning aniqligi tekshiriladi. Topilgan qonuniyat tekshirilmaguncha xulosa emas,

taxmin. Ikki hodisa birga uchrashi sababni isbotlamaydi, model esa o'rgatish ma'lumotiga haddan ortiq moslashishi mumkin. Shu sababli natijani ekspert baholaydi. Sotsiologik tadqiqot markazi aholining fikri, munosabati va xulq-atvorini so'rovnoma, intervyu va boshqa usullar bilan o'rganadi, ma'lumotni tahlil qilib, buyurtmachiga ishonchli xulosa va tavsiya taqdim etadi. Xulosa tanlanma va usulning to'g'riligiga bog'liq, shu sababli metodologiya muhim. Tadqiqot miqdoriy (so'rovnoma) va sifat (chuqur intervyu, fokus-guruh) usullarini qo'llaydi.

Davomi to'liq faylda (25 sahifa).